Trong buổi AMA trực tiếp ngày 7/11, nhà sáng lập Cardano Charles Hoskinson nhấn mạnh rằng ông không đóng vai trò giám đốc điều hành cho toàn bộ hệ sinh thái Cardano. Ông giải thích quyền hạn của mình chỉ giới hạn ở vị trí tại Input Output Global (IOG), còn các quyết định ngân quỹ, thay đổi đồng thuận và đàm phán với các holder ADA được thực hiện qua một loạt cơ chế quản trị phi tập trung. Sự làm rõ này đã đưa ánh sáng mới vào các lớp trách nhiệm được xây dựng trong khung hiến pháp của Cardano.

Cấu trúc quản trị thay thế cho vị trí CEO truyền thống

Ngân quỹ Cardano được quản lý thông qua sự kết hợp của các đại diện ủy quyền (DReps) và Ủy ban Hiến pháp. DReps đánh giá và bỏ phiếu cho các đề xuất tài trợ, trong khi Ủy ban đảm bảo mỗi đề xuất tuân thủ các quy tắc của Hiến pháp. Theo CryptoSlate, bất kỳ khoản rút nào cũng phải nằm trong Giới hạn Thay đổi Ròng, giới hạn số ADA có thể rời ngân quỹ trong một khoảng thời gian nhất định. Khi được phê duyệt, đề xuất phải nêu rõ mục đích, thời gian, chi phí và các điều khoản kiểm toán, đồng thời công bố liệu người nhận đã nhận tài trợ từ ngân quỹ trong 24 tháng qua hay chưa.

Yêu cầu kiểm toán và báo cáo

Hiến pháp quy định các dự án được tài trợ phải dành một phần ADA cho kiểm toán độc lập và các chỉ số giám sát liên tục. Người nhận phải công bố báo cáo tiến độ, tiết lộ chi tiêu và trả lại bất kỳ khoản tiền chưa sử dụng nào. Mặc dù yêu cầu kiểm toán được nêu rõ, CryptoSlate lưu ý rằng việc có sẵn bản kiểm toán hoàn chỉnh không được tự động xác nhận trong hồ sơ công khai; nó phụ thuộc vào việc tuân thủ các điều khoản đã thỏa thuận của người nhận.

Các ví dụ gần đây về thực thi ngân quỹ

Bản cập nhật ngày 6/11 từ trình khám phá Cardano AdaStat cho thấy quy trình trách nhiệm hoạt động như thế nào trong thực tế. Milestone bảo trì tháng 10 của AdaStat, được ký duyệt vào ngày 2/11, báo cáo các cải tiến về bảo mật, xử lý lỗi, khôi phục và tính khả dụng. Các cập nhật kỹ thuật đồng thời từ nhóm đồng thuận liên kết công việc này với Quỹ Tài trợ Initiative 4 và Initiative 17, cung cấp bản đồ minh bạch giữa các thay đổi mã và phạm vi tài trợ. Báo cáo cũng làm rõ rằng các thay đổi Leios mới nhất vẫn đang trong giai đoạn phát triển chứ không phải bản phát hành mainnet, nhấn mạnh sự khác biệt giữa công việc phát triển được tài trợ và các bản cập nhật sẵn sàng triển khai.

Những gì cần theo dõi tiếp theo

Mô hình quản trị của Cardano sẽ tiếp tục phát triển khi các thực thể mới nhận trách nhiệm vận hành. Input Output Group đã công bố việc chuyển bộ phận kỹ thuật đồng thuận sang Serokell và trải nghiệm nhà phát triển sang AlwaysTrue, với quá trình chuyển giao dự kiến hoàn tất vào đầu năm 2027. Các nhà quan sát nên theo dõi cách những chuyển đổi này ảnh hưởng đến việc phê duyệt đề xuất, tuân thủ kiểm toán và tốc độ mà các sản phẩm tài trợ trở thành dịch vụ khả dụng cho cộng đồng ADA.