Cardano’nun teknik yönlendirme komitesi, şiddetli ağ olayları sırasında yaklaşan Leios ölçeklendirme yolunun hızlı bir şekilde kapatılmasını sağlayacak bir öneri sundu. Cardano Değişiklik Teklifi 12 (CAP‑12) kapsamında detaylandırılan bu önlem, ağın onaylayıcı‑blok işlem boyutunu sıfıra ayarlamasına izin vererek Leios’u devre dışı bırakırken normal blok üretimini sürdürür. Yönetişim katılımcısı Kevin Hammond tarafından 6 Kasım’da sunulan öneri, protokol değişiklikleri için gereken standart oylama ve yürürlüğe koyma adımlarını atlamadan bir güvenlik valfi sağlamayı amaçlıyor.

Hızlı‑yol yönetişim mekanizması

CryptoSlate’e göre, hızlı‑yol Severity 1 veya 2 sorunlar için PARAM‑04a bildirim zorunluluğunu kaldırarak herhangi bir epokta sıfır‑değer ayarına izin verir. Leios’un yeniden etkinleştirilmesi hâlâ normal yönetişim sürecini, stake‑pool operatör oylamaları ve Anayasa Komitesi onayını içerir. Hammond, kapatma işleminin Linear Leios ekibi tarafından yazılı olarak onaylanması ve düğüm uygulamalarının sıfır değeri mevcut Praos blok‑üretim modeliyle tutarlı yorumlaması gerektiğini vurguladı.

Leios’un geliştirme durumu

NewsBTC’nin haftalık raporu, Leios’un hâlâ araştırma ve prototip aşamasında olduğunu, son çalışmaların onaylayıcı‑blok üretimi, sertifika kontrolleri ve uyarlanabilir onay boyutu (rc‑2026w44) üzerine odaklandığını belirtiyor. Güncelleme, sertifika‑blok döküm süresinin 0,9 saniyeden milisaniyelere düşürülmesi gibi performans iyileştirmelerini vurgulasa da bunların kullanıcı‑görünür işlem hızlarıyla ilgili olmadığını açıklıyor. Ek değişiklikler arasında ouroboros‑consensus kütüphanesindeki bellek kullanımının azaltılması ve Hydra ile Plutus ekiplerinin paralel ölçeklendirme çabaları yer alıyor.

Sonuçlar ve sonraki adımlar

Kabul edilirse, acil kapatma yolu sıfır‑değerli Leios parametrelerine yönelik anayasal yasağı koşullu bir istisna ile uzlaştırır; bu, davranışın Praos temeline karşı test‑net ortamlarında Preview ve Preprod ağları üzerinde doğrulanmasını gerektirir. Parametre Komitesi hâlâ belirli sayısal değerleri incelemeyi beklerken, daha geniş anayasa değişikliği 25 Kasım’da sunulması planlanıyor. Bu arada Leios prototipi mainnet’e dağıtılmayacak ve Cardano’nun ölçeklendirme yol haritası başarılı entegrasyon testleri ve paydaş mutabakatına bağlı kalmaya devam edecek.

İzlenecekler

CAP‑12’ye yönelik paydaş geri bildirimleri, 18 Kasım’daki inceleme, sıfır‑parametre işleyişini doğrulayan test‑net sonuçları ve birleşik node 11.3 sürüm adayı takvimi ilerlemenin kilit göstergeleri olacak. Gözlemciler ayrıca Hydra ve Plutus güncellemelerini takip etmeli; bu güncellemeler Leios’u Cardano’nun daha geniş ölçeklendirme stratejisinde tamamlayıcı nitelikte. Son olarak, sıfır‑değer istisnasını uzlaştıran resmi anayasa değişikliği, hızlı‑yol kapatma mekanizmasının operasyonel hale gelip gelmeyeceğini belirtecek.